Xarunta Amniga Badda ee Badweynta Hindiya, MSCIO, ayaa 31 Oktoobar sheegtay in markabka kalluumeysiga ee Iiraaniga ah AZINI lagu afduubay xeebaha waqooyi-bari ee Soomaaliya. Digniinteeda 161/26 waxay afduubka la sheegay ku beegtay 29 Oktoobar, abbaaro 09:00 UTC. Hawlgalka badda ee Midowga Yurub, ATALANTA, ayaa dhacdada baaraya. Maraakiibta ka hawlgasha xeebaha Puntland, digniintani waxay ku dartay afduub gaar ah dhacdooyinkii kale ee laga soo sheegay badda.
MSCIO markii hore waxay goobtii ugu dambaysay ee AZINI lagu arkay ku sheegtay 09°42′N iyo 53°55′E, saacadda 04:00 UTC ee 30 Oktoobar. Xog cusub oo 31 Oktoobar ah waxay tilmaantay 09°47′N iyo 55°45′E, iyadoo markabku u sii dhawaanayay marin ay maraakiibtu isticmaalaan. Xaruntu ma sheegin saacadda la diiwaangeliyay goobta labaad. Sidaa darteed, xogtu waxay muujinaysaa dhaqdhaqaaq la soo weriyay, mana aha meesha markabku wakhtigan si hubaal ah u joogo.
Xaruntu waxay sheegtay in burcad hubaysan ay markabka qabsadeen. Magacyada dadka weerarka qaaday ma daabicin, mana xaqiijin xaaladda badmaaxiinta. Waxay sidoo kale ka digtay in AZINI loo adeegsan karo markab saldhig u noqda weerarro burcad-badeed oo kale. Tani waa digniin ku saabsan awood suuragal ah, mana caddaynayso in markabku weerar kale fuliyay ama burcaddu ka duushay.
AFP oo 31 Oktoobar warbixisay waxay sheegtay in saraakiisha amniga Puntland ay xaqiijiyeen afduubka la soo sheegay. Waxay goobta ku tilmaameen inta u dhexeysa Bandar Beyla iyo Xaafuun, oo ku yaal xeebta bari ee Puntland. Ilo amni oo wakaaladdu soo xigatay waxay sheegeen in doontu kalluumeysanaysay meel xeebta u dhow markii la qabtay. Sida ay sheegeen, koox hubaysan ayaa ka awood badisay ilaaladii markabka la socotay.
Saraakiisha Puntland ee AFP soo xigatay waxay tirada shaqaalaha kalluumeysiga ku sheegeen 21 qof, waxayna tilmaameen laba ilaalo Soomaaliyeed oo markabka la socday. Qaar ka mid ah warbixinnadu waxay xuseen siddeed weeraryahan oo hore iyo afar kale oo markii dambe ku biiray. Tirooyinkaas waa xog ay saraakiishu bixiyeen; MSCIO weli ma daabicin faahfaahin cad oo ku saabsan xaaladda shaqaalaha. Kala duwanaanshahani wuxuu muhiim u yahay qoysaska, masuuliyiinta qunsuliyadda iyo cid kasta oo ka shaqaynaysa sii-dayntooda.
Maraakiibta kalluumeysiga waxay ka hawlgalaan meelo xeebaha u dhow, marar badanna ma haystaan ilaalinta ay leeyihiin maraakiibta waaweyn ee ganacsiga. Masaafada gaaban ee u dhexeysa xeebta iyo doonta ayaa fududayn karta inay kooxo hubaysan soo gaadhaan. Haddii burcaddu hesho markab weyn, waxay ku gaari kartaa goobo ka durugsan xeebta iyadoo haysata shidaal, cunto iyo meel ay sahay ku kaydsato. Sidaas awgeed, hay’adaha badda waxay ka digaan in doonyaha la qabsaday loo adeegsan karo hawlgallo kale.
Digniinta hadda jirtaa waxay ku saabsan tahay feejignaan, mana aha xaqiijin weerar labaad. MSCIO waxay maraakiibta kula talisay inay raacaan hababka BMP-MS ee amniga badda, inay soo gudbiyaan dhaqdhaqaaqyada shaki leh iyo inay xiriir joogto ah la yeeshaan hay’adaha badda. Talooyinkani waxay u sahlayaan shaqaalaha maraakiibta iyo shirkadaha inay dib u qiimeeyaan jidka ay marayaan iyo ilaaladooda.
Dhacdada AZINI waa in laga sooco afduubkii hore ee ASANA iyo shaqaalihii dib loo soo celiyay ee lagu faahfaahiyay warbixinta PUNT NEWS ee amniga badda. Maraakiibtani waxay leeyihiin taariikho, milkiilayaal iyo xaalado kala duwan. Dhacdooyin badan oo badda laga soo sheegay si toos ah uma caddaynayaan in hal koox ay ka dambaysay ama in hawlgalladu xiriir leeyihiin.
Digniin kale oo 30 Oktoobar ah waxay ka warrantay doonyo yaryar oo ku soo dhawaaday markab ganacsi oo marayay Gacanka Cadmeed. Sida la soo sheegay, doonyihii shaki lahaa way leexdeen ka dib markii ilaalada markabka ganacsiga ay muujiyeen hubkooda. MSCIO ma sheegin xiriir ka dhexeeya dhacdadaas iyo afduubka AZINI. In la isku qaso labada dhacdo waxay khaldi kartaa xaqiiqooyinka mid kasta laga hayo.
Digniinaha burcad-badeeddu waxay saameeyaan dekedaha iyo bulshooyinka xeebaha sida ay u saameeyaan maraakiibta badda dheer. Dhaqaalaha xeebaha Puntland wuxuu ku tiirsan yahay kalluumeysatada, badeecadaha la soo dejiyo iyo ganacsiga badda. Warbixinta markab la qabsaday waxay kordhin kartaa kharashka amniga ka hor inta aan weerar kale dhicin. Dadka xeebaha deggan waxay iyaguna u baahan yihiin xog sax ah oo kala saarta maraakiibta caadiga ah iyo khataraha la xaqiijiyay.
Badbaadada shaqaalaha AZINI ayaa ah arrinta ugu degdegga badan ee aan weli caddayn. Digniinta badda iyo xogta saraakiisha Puntland waxay fure u yihiin baaritaanka; hase yeeshee, si rasmi ah looma xaqiijin in shaqaalaha la sii daayay, meesha markabku joogo ama in kooxdii qabsatay ay weerar kale fulisay. Goobaha cusub ee la xaqiijiyo, xiriirka shaqaalaha iyo wararka rasmiga ah ayaa qeexi doona halka dhacdadani u socoto.