Puntland ayaa Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay ka codsatay inuu si toos ah uga qayb qaato khilaafka siyaasadeed ee Soomaaliya, sida ay sheegayaan dhowr warbaahin Soomaali ah oo sheegay inay arkeen warqad ku taariikhaysan 13 Sebteembar oo ka timid madaxtooyada Puntland. Warqadda la sheegay waxay dalbanaysaa wadahadal siyaasadeed oo loo dhan yahay, xiriir toos ah oo dheeraad ah oo u dhexeeya saaxiibbada caalamka iyo dowlad-goboleedyada, iskaashi amni iyo dib u soo celinta xaddidaadaha hubka soo galaya dalka.
Garowe Online iyo Hiiraan Online waxay 24 Sebteembar daabaceen warbixino si weyn isku waafaqsan oo ku saabsan warqadda. Waxay sheegeen in loo diray Xoghayaha Guud ee Qaramada Midoobay António Guterres iyo Madaxweynaha Golaha Ammaanka ee bisha Sebteembar. Diiwaanka rasmiga ah ee Qaramada Midoobay wuxuu xaqiijinayaa in Faransiisku hayo madaxtinimada Golaha bisha Sebteembar, Ambassador Jérôme Bonnafont-na lagu qoray wakiilka madaxtinimadaas.
PUNT NEWS wali si madax-bannaan uma helin nuqulka asalka ah ee warqadda. Sidaas darteed eedeymaha gaarka ah ee ku jira waxaa halkan loogu gudbinayaa sheegashooyin loo nisbeeyey Puntland iyadoo lagu salaynayo warbaahin badan oo sheegtay inay aragtay dokumentiga, ee looma soo bandhigayo xaqiiqooyin madax-bannaan oo la xaqiijiyey.
Khilaaf federaal oo loo soo bandhigay arrin amni
Warqadda la sheegay waxay khilaafka Puntland iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya u soo bandhigaysaa mid dastuur iyo amni isku jira. Hiiraan iyo Garowe Online waxay sheegeen in Puntland ay ku doodday in xiriirka Muqdisho uu xumaaday tan iyo 2023, iyadoo dowladda federaalka ku eedaynaysa faragelin gudaha ah, taageeridda qaabab siyaasadeed oo is barbar socda iyo kooxo hubaysan oo ka jira deegaanno ay Puntland sheegato inay maamusho.
Eedeymahaas si madax-bannaan looma xaqiijin warbixinnada PUNT NEWS dib u eegtay. Waxay qayb ka yihiin khilaaf ballaaran oo ku saabsan wax-ka-beddelka dastuurka, doorashooyinka iyo awood-qaybsiga u dhexeeya hay'adaha federaalka iyo dowlad-goboleedyada.
Warqadda la sheegay waxay Golaha Ammaanka ka codsanaysaa inuu taageero wadahadal siyaasadeed oo loo dhan yahay. Waxa kale oo la sheegay inay dalbanayso in saaxiibbada caalamku xiriir toos ah la yeeshaan dowlad-goboleedyada halkii dhammaan iskaashiga amni iyo horumar lagu koobi lahaa Dowladda Federaalka.
Gaalkacyo ayaa warqadda lagu xusay
Garowe Online iyo Hiiraan waxay sheegeen in Puntland ay dagaalkii Agoosto ee Gaalkacyo u adeegsatay tusaale walaaceeda. Warqadda waxaa lagu sheegay inay eedeynayso in hub la geeyey Koonfurta Gaalkacyo si loogu sii gudbiyo Waqooyiga Gaalkacyo. Puntland waxay hore u qabatay shaqaale iyo gaadiid waqooyiga magaalada, kadibna waxay askar iyo gaadiid militari ku wareejisay Galmudug markii wada-hadallo la qabtay.
Warbixintii hore ee PUNT NEWS ee Gaalkacyo waxay si joogto ah ugu sii jirtaa halkan.
Warqadda cusub ma beddelayso warbixintaas. Maqaalka hore wuxuu diiwaangeliyey qabashada iyo wareejinta. Horumarka cusub waa go'aanka Puntland ay khilaafka ugu gudbisay heer Qaramada Midoobay iyadoo la xiriirinayo federaalka, hubka iyo qaabka caalamku ula macaamilo Soomaaliya.
La dagaallanka argagixisada iyo amniga badda
Warqadda la sheegay waxay sidoo kale isku xireysaa khilaafka siyaasadeed iyo dagaalka Puntland ay kula jirto Daacish ee buuraha Cal Miskaad iyo amniga badda Gacanka Cadmeed. Puntland waxay ku doodaysaa inay qayb weyn oo hawlgalkaas ah qaaday iyadoo aan helin taageero militari, dhaqaale iyo saadka oo ku filan oo ka timid dowladda federaalka, sida ay warbaahintu sheegtay.
Waxa kale oo ay digniin ka bixisay khatarta burcad-badeedda iyadoo codsatay iskaashi caalami ah oo toos ah oo amniga badda ah. Arrintaasi waxay ku jirtaa jawi goboleed oo ilaalinta maraakiibta ganacsiga, la dagaallanka burcad-badeedda iyo amniga Gacanka Cadmeed ay muhiim u yihiin Puntland, Soomaaliya iyo ciidamada badda ee dibadda.
Codsiga ku saabsan dib u soo celinta xaddidaadaha hubka ayaa si gaar ah muhiim u ah. Sida warbixinnadu sheegayaan, Puntland waxay ka baqaysaa in hubka soo gala hay'adaha federaalka loo weecin karo khilaafaad siyaasadeed oo gudaha ah. Taasi waa walaaca Puntland ee la sheegay. PUNT NEWS si madax-bannaan uma xaqiijin in hub federaal ah laga weeciyey dhacdooyinka warqaddu soo xigatay.
Hadalka ku saabsan mustaqbalka Puntland wuxuu u baahan yahay taxaddar
Qaar ka mid ah warbaahinta Soomaalidu waxay xoogga saareen qaybo ay u fasirteen inay soo qaadayaan suurtagalnimada in Puntland si joogto ah xiriirka ugu jarto Muqdisho. Hiiraan waxay sheegtay in Puntland ay ka digtay in khilaaf sii socda uu abuuri karo maamul is barbar socda, isla markaana mustaqbalka la tixgelin karo kala go' joogto ah. Warbaahin kale waxay sheegtay in warqaddu xustay cadaadis dadweyne oo gudaha Puntland ka jira oo ku wajahan kala fogaansho dheeraad ah.
Xogta la heli karo ma caddeyneyso in Puntland ku dhawaaqday madax-bannaani ama bilowday geeddi-socod rasmi ah oo gooni-isu-taag. Sida ay warbaahintu u soo koobtay, warqaddu wali waxay Puntland ku qeexaysaa qayb ka mid ah dadaalladii lagu dhisayay Soomaaliya nabdoon, dimuqraadi ah oo federaal ah. Sidaas darteed, in dokumentiga loo bixiyo ku dhawaaqis madax-bannaani waxay ka gudbi lahayd caddeynta hadda jirta.
Macnaha Golaha Ammaanka
Puntland waxaa la sheegay inay warqadda ku tilmaantay warbixin hordhac ah ka hor kulan Golaha Ammaanka la filayo inuu Soomaaliya kaga hadlo Oktoobar. Golaha Ammaanka wuxuu saameyn karaa cunaqabataynta, nidaamka hubka, hawlaha siyaasadeed ee Qaramada Midoobay iyo qaabka caalamiga ah ee kala-guurka amniga Soomaaliya.
Markii la daabacay, PUNT NEWS kama helin ilaha rasmiga ah ee dib loo eegay jawaab rasmi ah oo Dowladda Federaalka Soomaaliya si toos ah uga bixisay warqadda la sheegay. Jawaab federaal ah oo dambe waxay si weyn u kordhin lahayd diiwaanka sababtoo ah warqaddu waxay xambaarsan tahay eedeymo culus oo ku saabsan siyaasadda, hubka iyo faragelinta.
Horumarka degdegga ahi sidaas darteed waa mid dokumenti iyo diblomaasiyadeed. Puntland waxay khilaaf gudaha federaalka ah u gudbisay heer Qaramada Midoobay iyadoo saaxiibbada caalamka ka codsanaysa inay beddelaan habka ay ula macaamilaan qaab-dhismeedka siyaasadeed iyo amni ee Soomaaliya. In Golaha Ammaanka ama Xoghaynta QM ay tallaabo ka qaadaan codsiyadaas wali ma cadda.
_(cropped).jpg)