Soo furashada markab waxay beddeshaa cidda gacanta ku haysa. In shaqaalihiisa guriga lagu celiyo waxay u baahan tahay silsilad kale oo go’aanno ah. Warbixinnada Oktoobar ee hawlgallada Puntland waxay taxanahaas ka muujiyeen daaweyn, taageero qunsuliyadeed iyo qorshayn safar. Kala duwanaanshahani wuxuu sharxayaa sababta shaacinta sii-deynta iyo safar dib-u-noqosho oo dhammaaday ay u yihiin laba horumar oo kala duwan oo isla kiiska ku jira. Isha warbixinta

Warbixinta IMO ee 2 Oktoobar waxay sheegtay in dowladuhu mulkiilayaasha maraakiibta iyo masuuliyiinta ay khusayso kala shaqaynayaan dib-u-celinta. Warbixintii Pakistan ee maalintii ka horraysay waxay shaqaalihii Honour 25 ee badbaaday ku sheegtay Garoowe, kaddib markii marka hore la keenay Bandar Beyla. Labada warbixin waxay hawlgalkii badda ku xiriirinayaan hay’adaha dadka masuulka ka noqda marka ay dhulka gaaraan.

Wareejinta hawsha ciidanka iyo daryeelka

Inta hawlgalku socdo, awooddu waxay ku saabsan tahay gelitaanka markabka, badqabka dhow ee dadka saaran iyo xakamaynta dhacdada. Xeebta, mudnaantu way is beddeshaa. Adeeg caafimaad ayaa qiimeeya qof dhaawacmay; masuuliyiin ayaa xaqiijiya aqoonsi iyo xiriir; safarkuna wuxuu ku xiran yahay xaaladda qofka iyo waddada la heli karo. Natiijadu waxay ku tiirsan tahay wareejinta u dhexaysa hawlahaas, halkii hal hay’ad dhammaantood qaban lahayd.

Wareejintu waxay u baahan tahay xog ka faahfaahsan war guud oo markab ku saabsan. Masuuliyiintu waa inay ogaadaan dadka yimid, halka ay joogaan iyo taageerada qof walba u baahan yahay. Shaqaaluhu waxay yeelan karaan jinsiyado iyo xaalado caafimaad oo kala duwan. Hal sii-deyn ayaa sidaas u dhalin karta qorshe gaar ah oo qof kasta loo sameeyo, inkastoo ay isla markab wada saarnaayeen.

Diiwaanka shaqadu sidaas ayuu muhiim u yahay. Xogta goobta, daaweynta iyo aqoonsigu waa inay noqotaa mid ururka xiga ee silsiladdu adeegsan karo. Fariin qoys loo diro waxay ka jawaabi kartaa su’aal ka duwan dukumentiga safarka loo baahan yahay. Isku-duwiddu waxay ilaalinaysaa xiriirka qofka, diiwaanka iyo go’aanka laga gaarayo.

Hay’ado badan iyo masuuliyado kala gaar ah

Masuuliyiinta xeebuhu waxay fududeeyaan gelitaanka goobaha iyo adeegyada ka jira aagga ay maamulaan. Wakiillada qunsuliyaddu waxay muwaadiniinta dibadda jooga ku xiraan hay’adaha dalkooda. Mulkiilayaasha maraakiibtu waxay ka qayb qaataan masuuliyadda markabka iyo shaqaalaha. Shirkadaha gaadiidka iyo caafimaadku waxay markaas go’aanno ka gaaraan qaybaha ay masuulka ka yihiin. Doorarku waxay ku kulmaan qofka badbaaday iyagoo weli kala gaar ah.

Kala duwanaanshahani wuxuu sii muuqdaa marka qof dhaawacmo. Duullimaad la heli karo ma go’aaminayo in rakaabku si ammaan ah u safri karo. Qiimayn caafimaad keligeed ma diyaarinayso kursi ama waraaqaha loo baahan yahay. Dib-u-noqoshadu waxay u baahan tahay in go’aannadaas waqtiga ku habboon la isu waafajiyo. Marka qayb dib u dhacdo, qorshayaasha kale iyaguna isbeddel ayay u baahan karaan.

Xiriirka qoysaskuna sidaas oo kale ayuu u shaqeeyaa. Ehelku wuxuu u baahan yahay xog badqab, xaalad iyo marxaladda xigta ku saabsan. Hay’adda xogta qayb haysa waxaa dhici karta inaysan qaybta kale maamulin. War lagu kalsoonaan karo wuxuu sidaas ku xiran yahay xiriirka dadka daaweynta iyo kuwa safarka diyaarinaya, iyo qeexid cad oo go’aannada la gaaray ah.

Soo furasho iyo baaritaan kala socda

Samatabbixintu waxay sidoo kale keeni kartaa dad la tuhunsan yahay, marag iyo xog ku saabsan sida afduubka loo abaabulay. Arrimahaasi waxay leeyihiin hannaan baaritaan oo ka duwan daryeelka badbaadayaasha. Dadka la sii daayay waxay hayn karaan xog muhiim ah, iyadoo baahidooda dhow ay tahay badbaado iyo daryeel. Hawlahaas oo la isku qaldo waxay qarinaysaa go’aannada iyo masuuliyadaha kala duwan ee ku jira.

Kala saariddu waxay caddaynaysaa waxa natiijada hawlgalku ka kooban tahay. Dib u qabsashada markabku waa hal natiijo. Bixinta daryeel, diyaarinta dib-u-noqosho iyo maaraynta eedaymo dambi waa natiijooyin xiga oo mid walba leeyahay shuruudo. Warbixin dadweyne waxay muujin kartaa xiriirkooda iyadoo haddana aqoonsanaysa marxaladda la gaaray.

Tani waxay sidoo kale caddaynaysaa xiriirka masuuliyiinta deegaanka iyo kuwa caalamiga ah. Hawlgalka xeebtu wuxuu ka dhacaa meel gaar ah, halka shaqaale gurigiisa ku noqonaya uu dal kale dhex mari karo oo hay’ado badan xiriir la yeelan karo. Dhacdo badeed ayaa sidaas dhalinaysa shabakad ku meelgaar ah oo wada shaqayn, taas oo ka fidsan goobtii markabka laga soo furtay.

Dhammaad qofka lagu cabbiro

Juqraafiga wada shaqayntaas wuxuu muuqdaa marka badbaadayaashu xeebta uga gudbaan magaalo gudaha ah. Waddooyin, isbitaallo, hoy iyo isgaarsiin ayaa ku soo biira dhacdo markii hore lagu sharaxayay maraakiib iyo roondooyin. Dhacdadii badda waxay yeelatay dhinac maamul iyo daryeel ah oo ay qaadaan adeegyo dhulka ka shaqeeya.

Qoysaska, dhammaadku wuu ka gaar badan yahay xiritaanka hawlgal amni. Wuxuu ku saabsan yahay in qofku helay daryeelkii loo baahnaa oo uu safarka guriga geli karo. Hay’adaha hawsha ku jira, gaaritaanka natiijadaasi wuxuu u baahan yahay in marxaladaha kala duwan la isku hayo ilaa wareejinta ugu dambaysaa dhammaato.

Warbixinnada Oktoobar waxay sidaas awoodda badda uga muujiyaan waxa faragelinta daba socda: diiwaan la gudbiyay, daaweyn la abaabulay iyo safar la isku dubbariday. Natiijada falanqayntu waa cad: markabku wuu xoroobi karaa ka hor inta shaqaalihiisa dib-u-noqoshadu dhammaan. Shaqada labada dhacdo u dhexaysaa waxay qayb ka tahay soo kabashada, waxaana wada hay’ado taxane ah oo aan lagu soo koobi karin hal shaacin.